Porównanie stali nożowych – D2, 14C28N, CPM 154, CPM S90V, RWL-34 i konserwacja

Jak konserwować nóż? Czy każdy rodzaj stali wymaga pielęgnacji?

Rodzaj zastosowanej stali ma ogromny wpływ nie tylko na ostrość i trwałość noża, ale również na sposób jego konserwacji. Warto pamiętać o jednej podstawowej zasadzie: nie istnieje stal całkowicie odporna na korozję. Nawet wysokiej klasy stale nierdzewne mogą z czasem pokryć się przebarwieniami lub ogniskami korozji, jeżeli nóż jest przechowywany w wilgotnym środowisku, pozostawiany brudny po użyciu lub regularnie narażany na działanie soli i agresywnych substancji.

Dobra wiadomość jest taka, że prawidłowa konserwacja noża nie jest skomplikowana. W większości przypadków wystarczy kilka prostych czynności wykonywanych regularnie.

Podstawowe zasady konserwacji każdego noża

Niezależnie od rodzaju stali warto przestrzegać kilku uniwersalnych zasad:

• po użyciu oczyścić ostrze z zabrudzeń, wilgoci i resztek organicznych,
• dokładnie osuszyć nóż przed schowaniem,
• nie pozostawiać mokrego noża w pochwie lub etui przez dłuższy czas,
• unikać długotrwałego kontaktu z wodą morską, solą, sokami owocowymi i substancjami chemicznymi,
• przy dłuższym przechowywaniu zabezpieczyć ostrze cienką warstwą odpowiedniego oleju konserwującego,
• regularnie kontrolować miejsca szczególnie narażone na wilgoć, takie jak okolice rękojeści, pivot w nożach składanych oraz wnętrze pochew.

Najważniejsza zasada: nóż należy konserwować przede wszystkim po intensywnym użytkowaniu, kontakcie z wodą, żywnością, krwią, potem lub wilgotnym środowiskiem.

Konserwacja stali D2 / 1.2379

Stal D2 wymaga największej uwagi spośród opisywanych tutaj gatunków stali. Chociaż zawiera około 12% chromu i wykazuje podwyższoną odporność na korozję, nie należy traktować jej jak typowej stali nierdzewnej.

W praktyce D2 może pokrywać się przebarwieniami, ciemnymi plamami lub powierzchniową korozją, szczególnie podczas użytkowania w wilgotnym środowisku.

Jak dbać o nóż ze stali D2?

• po każdym użyciu dokładnie wytrzeć ostrze do sucha,
• po kontakcie z wodą lub wilgotnym materiałem nie odkładać noża bezpośrednio do pochwy,
• regularnie nakładać cienką warstwę oleju konserwującego,
• przy dłuższym przechowywaniu zabezpieczyć całe ostrze preparatem antykorozyjnym,
• unikać przechowywania noża w wilgotnej skórzanej pochwie.

Poziom wymaganej konserwacji: WYSOKI.

D2 szczególnie dobrze sprawdza się jako stal użytkowa o wysokiej odporności na zużycie, ale wymaga od właściciela nieco większej dyscypliny w zakresie pielęgnacji.

Konserwacja stali Sandvik 14C28N

Sandvik 14C28N jest stalą nierdzewną o bardzo dobrej odporności na korozję. Dzięki zawartości chromu i azotu jest znacznie mniej wymagająca w codziennym użytkowaniu niż stal D2.

Nie oznacza to jednak, że nóż wykonany z 14C28N można całkowicie zaniedbać. Szczególnie szkodliwe mogą być długotrwały kontakt z wodą morską, solą, potem lub przechowywanie w wilgotnym etui.

Jak dbać o nóż ze stali 14C28N?

• po użyciu wystarczy umyć i dokładnie osuszyć ostrze,
• regularne olejowanie nie jest konieczne przy normalnym użytkowaniu,
• warto zastosować cienką warstwę oleju przed długotrwałym przechowywaniem,
• po kontakcie z wodą morską należy jak najszybciej umyć nóż słodką wodą i dokładnie wysuszyć.

Poziom wymaganej konserwacji: NISKI.

14C28N jest bardzo dobrym wyborem dla osób, które chcą korzystać z noża intensywnie i nie chcą poświęcać dużo czasu na jego pielęgnację.

Konserwacja stali CPM 154

CPM 154 jest wysokiej klasy stalą nierdzewną o dobrej odporności na korozję. Dzięki technologii metalurgii proszkowej charakteryzuje się jednorodną strukturą oraz bardzo dobrym połączeniem odporności na zużycie, trwałości krawędzi i właściwości antykorozyjnych.

W codziennym użytkowaniu CPM 154 nie wymaga intensywnej konserwacji, ale podobnie jak każda stal nożowa nie powinna być przez długi czas pozostawiana mokra lub zabrudzona.

Jak dbać o nóż ze stali CPM 154?

• po użyciu oczyścić i osuszyć ostrze,
• olejowanie wykonywać głównie przed długim przechowywaniem,
• po kontakcie z agresywnymi substancjami dokładnie umyć ostrze,
• w nożach składanych okresowo oczyścić i nasmarować mechanizm.

Poziom wymaganej konserwacji: NISKI.

CPM 154 jest stalą stosunkowo bezproblemową w użytkowaniu i dobrze sprawdza się zarówno w nożach EDC, jak i outdoorowych.

Konserwacja stali CPM S90V

CPM S90V należy do grupy wysokiej klasy stali nierdzewnych o bardzo dużej odporności na zużycie. Jej ogromną zaletą jest wyjątkowo długie utrzymywanie ostrości, jednak wysoka odporność na korozję nie oznacza całkowitego braku potrzeby konserwacji.

Ze względu na wysoką zawartość chromu CPM S90V dobrze znosi normalne warunki użytkowania, ale nadal może reagować na długotrwały kontakt z wilgocią, solą i agresywnymi substancjami.

Jak dbać o nóż ze stali CPM S90V?

• regularnie usuwać zabrudzenia z powierzchni ostrza,
• po kontakcie z wodą dokładnie osuszyć nóż,
• olejowanie nie jest konieczne po każdym użyciu,
• przed długotrwałym przechowywaniem warto zabezpieczyć ostrze cienką warstwą oleju.

Poziom wymaganej konserwacji: NISKI.

Największym problemem CPM S90V nie jest konserwacja, lecz ostrzenie. Ze względu na wysoką odporność na ścieranie warto stosować odpowiednie systemy ostrzące z materiałami diamentowymi lub CBN.

Konserwacja stali RWL-34

RWL-34 jest wysokiej jakości stalą nierdzewną produkowaną metodą metalurgii proszkowej. Charakteryzuje się bardzo dobrą odpornością na korozję, wysoką twardością i możliwością uzyskania doskonałej jakości krawędzi tnącej.

Pod względem konserwacji RWL-34 jest stosunkowo łatwa w użytkowaniu. W normalnych warunkach nie wymaga ciągłego olejowania.

Jak dbać o nóż ze stali RWL-34?

• po użyciu usunąć zabrudzenia i wilgoć,
• nie przechowywać mokrego noża w pochwie lub etui,
• przed długim przechowywaniem zabezpieczyć ostrze środkiem konserwującym,
• po kontakcie z solą lub wodą morską dokładnie umyć i wysuszyć nóż.

Poziom wymaganej konserwacji: NISKI.

RWL-34 jest dobrą propozycją dla użytkowników poszukujących stali premium, która łączy wysoką jakość użytkową z łatwą pielęgnacją.

Porównanie wymagań konserwacyjnych poszczególnych stali

D2 / 1.2379
Odporność na korozję: średnia
Wymagana konserwacja: wysoka
Regularne olejowanie: zalecane

14C28N
Odporność na korozję: bardzo dobra
Wymagana konserwacja: niska
Regularne olejowanie: tylko przy długim przechowywaniu

CPM 154
Odporność na korozję: bardzo dobra
Wymagana konserwacja: niska
Regularne olejowanie: zalecane przy długim przechowywaniu

CPM S90V
Odporność na korozję: dobra do bardzo dobrej
Wymagana konserwacja: niska
Regularne olejowanie: zalecane przy długim przechowywaniu

RWL-34
Odporność na korozję: bardzo dobra
Wymagana konserwacja: niska
Regularne olejowanie: zalecane przy długim przechowywaniu

Jakiego oleju używać do konserwacji noża?

Do zabezpieczania ostrza można stosować specjalistyczne oleje do noży i broni, preparaty antykorozyjne lub oleje mineralne. W przypadku noży mających kontakt z żywnością najlepiej wybierać preparaty bezpieczne dla żywności, na przykład olej mineralny dopuszczony do kontaktu z żywnością.

Ważne jest, aby nie nakładać zbyt dużej ilości oleju. Wystarczy bardzo cienka warstwa rozprowadzona na całej powierzchni ostrza za pomocą miękkiej ściereczki.

Czy nóż ze stali nierdzewnej może zardzewieć?

Tak. Określenie „stal nierdzewna” nie oznacza, że materiał jest całkowicie odporny na korozję. Oznacza jedynie, że stal posiada podwyższoną odporność na działanie korozji dzięki odpowiedniemu składowi chemicznemu.

Najczęstsze przyczyny pojawienia się korozji na nożu to:

• długotrwały kontakt z wilgocią,
• sól i woda morska,
• pot pozostawiony na ostrzu,
• kwaśne produkty spożywcze,
• pozostawienie noża w mokrej pochwie,
• przechowywanie w wilgotnym pomieszczeniu,
• brak czyszczenia po intensywnym użytkowaniu.

Która stal wymaga najwięcej konserwacji?

Spośród opisanych rodzajów stali najwięcej uwagi wymaga D2 / 1.2379. Pomimo dobrej odporności na zużycie i wysokiej zawartości chromu nie należy traktować jej jak typowej stali nierdzewnej. Regularne osuszanie i okresowe olejowanie są w jej przypadku zdecydowanie zalecane.

Najmniej wymagające pod względem konserwacji są 14C28N, CPM 154 i RWL-34. Stale te dobrze sprawdzają się w codziennym użytkowaniu i przy podstawowej pielęgnacji mogą przez wiele lat zachować bardzo dobry wygląd oraz właściwości użytkowe.

CPM S90V również charakteryzuje się dobrą odpornością na korozję, jednak podobnie jak każdy wysokiej klasy nóż powinna być regularnie czyszczona i dokładnie osuszana.

Najlepsza konserwacja noża jest bardzo prosta: używaj, oczyść, osusz i nie chowaj wilgotnego. W większości przypadków właśnie te cztery czynności wystarczą, aby ostrze przez wiele lat zachowało swoje właściwości.